Sağlıklı Diyet
Şişmanlık; yaygınlığı artan,
kronik hastalıklara yol açan,
tedavisi güç olan ve zaman
gerektiren bir hastalıktır.
Şişmanlık özellikle gelişmiş
ülkelerde hızla artmakta bu da bazı
kronik hastalıklara zemin
hazırlamaktadır. İnsülin direnci,
glikoz emilim güçlüğü, insüline
bağımlı olmayan şeker hastalığı,
hipertansiyon, koroner kalp
hastalığı, felç, kalp yetmezliği,
safra kesesi hastalıkları,
osteoartirit (kemik hastalıkları),
uyku apnesi (horlama), solunum yolu
problemleri ve birçok kanser çeşidi
obezite ile seyreden sağlık
sorunları arasında sıralanabilir.
Bütün bunların tedavisi sağlık
harcamalarına da bir yük
getirmektedir. Toplumu tehdit eden
bu yaygın hastalığa karşı kişiye
özgü olmayan, bilimsel açıdan
kanıtlanmayan kilo verme yöntemleri
bu paydan kazanç sağlamak için
toplumu yanlış yönlendirmektedir.
Hızlı kilo vermek isteyen bireyler
ise bu tür popüler diyetleri tercih
ederek sağlıksız kilo verme,
istenilen sonuca ulaşamama
neticesinde psikolojik sorunlar, ve
yukarıda belirttiğimiz obezite ile
devam eden yaygın hastalıklarla
karşılaşabilirler.
Popüler diyetler bireyi tek
yönlü ve sağlıksız beslenme
alışkanlıklarına yöneltir.
Popüler diyetlerle metabolizmada
ani artışla hızlı kilo kaybı
oluşur daha sonra ise
metabolizmanın durağanlaşmasıyla
kilo artışı gerçekleşir. Diğer
yandan popüler diyetler
bıktırıcıdır, ya düşük kalorili,
ya da tek yönlüdür, vücut için
gerekli vitamin ve mineralleri
sağlayamaz. Popüler diyetler
hatalı zayıflama yöntemleri
arasında yer alır.
Bunlar şu şekilde
sıralanabilir.
1)
Kişiye özel olmayan beslenme
programları,
2)
Kısa sürede hızlı kilo
kaybını sağlayan çok düşük enerjili
şok diyetler
3)
Tek tip besine dayalı
diyetler,
4)
CHO (karbonhidrat) ve
proteinleri ayırma diyetleri,
5)
Akupunktur ile birlikte
yapılan açlık diyetleri,
6)
Diüretik (ishal yapıcı) etki
yapan ilaçlar, otlar, çaylar ve
saunalar
7)
Zayıflattığı öne sürülen ve
pek çok yan etkileri olan ilaçlar
8)
Detoks diyeti adı altında
uzmana danışmadan yapılan
diyetler.
Şişmanlık ve obezitenin
tedavisinde uygulanan yöntemler;
beslenme tedavisi, davranış
değişikliği tedavisi, fiziksel
aktivitenin arttırılması, ilaç
tedavisi ve cerrahi
girişimlerdir. En iyi sonuç
beslenme tedavisi ile birlikte
davranış değişikliği tedavisi ve
fiziksel aktivitenin
arttırılmasıdır.
Obezitede beslenme
tedavisinin amaçları şunlardır:
1)
Vücut ağırlığını arzu edilen
düzeye indirmek, bu düzey de kişinin
yaş, cinsiyet ve boyuna göre olması
gereken ağırlıktır.
2)
Kişinin bütün besin öğesi
gereksinmelerini yeterli ve dengeli
bir şekilde karşılamak.
(Besin öğesi gereksinimleri kişiden
kişiye farklılıklar gösterir. Medya
ve internetteki popüler diyetler bu
gereksinimleri karşılayamaz.)
3)
Kişiye yanlış beslenme
alışkanlıkları yerine, doğru
beslenme alışkanlıkları kazandırmak.
4)
Vücut ideal ağırlığına
ulaştıktan sonra da tekrar kilo
artışını önlemek ve sürekli
dengede tutmak.
Bütün bunlar sağlanamadığından
popüler diyetlerle istenilen
beslenme tedavisi sağlanamaz aksine
vücuda daha çok zarar verir. Bu
yüzden şişman ve obez kişiler uzman
gözetiminde zayıflamalıdır. Diyet
kişisel farklılıklar gösterir.
Kişinin zayıf olmasından çok ideal
kilosunda sağlıklı olup olmadığı
önemlidir. Bu da ancak detaylı bir
kilo kontrolü ile mümkündür. |
